|
|
<P >一、关于近体诗的定义<p></p></P>; }1 I7 n% B2 k- I0 Q7 X
<P >古体诗:唐代以后指区别于近体诗的一种诗体。这种诗体形成于汉魏六朝,有四言、五言、六言、七言、杂言诸种形式,句数没有限制,各句的字数也可以不齐,平仄和用韵都比较自由。也叫古诗或古风。<p></p></P>
& e/ T- ~% B* l$ q1 U2 Z* _<P >近体诗:唐代形成的律诗和绝句的通称(区别于古体诗),句数、字数和平仄、用韵等都有比较严格的规定。<p></p></P>
4 G1 B3 z/ L9 ~' c' Q# ~<P >律诗:近体诗的一种,格律严密,故名。起源于南北朝,成熟于唐初。以八句为定格,分五言、七言两体,简称五律、七律。<p></p></P>
1 S- T9 W5 r% t<P >排律:律诗的一种,又叫长律。就律诗定格加以铺排延长,故名。每首至少十句,有多至两百句以上者。分五言<FONT face="Times New Roman">-</FONT>七言。除句数外,其他方面与律诗相同。<p></p></P>
% K \7 M% o/ m5 a& L2 F4 b/ A<P >绝句:也叫<FONT face="Times New Roman">“</FONT>截句<FONT face="Times New Roman">”</FONT>、<FONT face="Times New Roman">“</FONT>断句<FONT face="Times New Roman">”</FONT>。狭义的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>绝句<FONT face="Times New Roman">”</FONT>指近体诗的一种,每首四句,分五言、七言两类。<p></p></P>4 u) v5 g% a: _5 y) J! ?
<P >广义的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>绝句<FONT face="Times New Roman">”</FONT>包括<FONT face="Times New Roman">“</FONT>古绝<FONT face="Times New Roman">”</FONT>和<FONT face="Times New Roman">“</FONT>律绝<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,前者属于古体诗的范畴,后者属于近体诗的范畴。<p></p></P>1 K$ t5 E# L" |. M
<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>
0 [ E: z5 T* U7 X$ R2 v<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>! r( d; _: R% h' n- h! p2 l
<P >二、近体诗的押韵<p></p></P>
: L8 H5 Y' U+ h<P ><FONT face="Times New Roman">1</FONT>、押平声韵<p></p></P>
( S$ e, A8 U! h<P ><FONT face="Times New Roman">2</FONT>、句尾押韵,偶句押韵,首句可押韵也可不押韵(首句最后一字如果押韵就为平声,不押韵就为仄声,三、五、七句最后一字为仄)。<p></p></P>% C# J3 z! b! p/ _( q* s( j) G
<P ><FONT face="Times New Roman">3</FONT>、一韵到底,不能换韵。<p></p></P>
8 w" O) {* Q* M/ S<P ><FONT face="Times New Roman">4</FONT>、不出韵(这指的是“平水韵”,有兴趣的请参考王力《古代汉语》,第四册,附录二,“诗韵常用字表”,清代周兆基《佩文诗韵释要》。)<p></p></P>4 Z8 k, E1 w9 }2 v& v" K
<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>
: q4 f1 `, \- o/ O3 q4 B. {<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>
% ]1 i5 G5 h7 I* t<P >三、近体诗的对仗<p></p></P>
* O8 w. X: ]+ s6 G, D<P >七言律诗和五、七言排律,除首联、尾联以外,各联都要求对仗;五、七言绝句(律绝),可对可不对。<p></p></P>
) j; S/ @9 `5 O- @' [<P >关于近体诗对仗问题,下面讨论几个较为特殊的情况。<p></p></P>
/ s8 A |2 I0 |& q9 G" K$ m<P >(一)流水对<p></p></P>2 |; I0 k# t6 u! [: c
<P >又叫<FONT face="Times New Roman">“</FONT>串对<FONT face="Times New Roman">”——</FONT>上下联相串成对,表示承接、条件、因果等关系,。这种对仗顺势而下,有如流水,故名。例如:<p></p></P>5 F) X0 Z. s2 Y5 e: O2 K
<P >欲穷千里目,更上一层楼。<p></p></P>
5 N8 f# `3 o( X8 L+ X! H<P >即从巴峡穿巫峡,便下襄阳向洛阳。<p></p></P>
8 v) _- D+ |$ b* N" `) J<P >(二)借对<p></p></P>$ o: Y* M- _* d7 F3 }
<P ><FONT face="Times New Roman">1.</FONT>利用多义的现象构成对仗<FONT face="Times New Roman">——</FONT>多义之字,在句中用的本是甲义,但同时借用其乙义来与另一字相对。例如:<p></p></P>
- ?/ F j" c2 J3 s- A<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>' z+ e* S- A0 R6 r" X5 }3 h" }# y
<P >酒中堪累月,身外即浮云。(杜审言《秋夜宴临津郑明府宅》)<p></p></P>
9 A1 N2 Q6 L! T* e% \/ z<P ><FONT face="Times New Roman">“</FONT>月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>字,从句义上看,应是<FONT face="Times New Roman">“</FONT>年月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,这里又借用为<FONT face="Times New Roman">“</FONT>日月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>与<FONT face="Times New Roman">“</FONT>云<FONT face="Times New Roman">”</FONT>相对。<p></p></P>/ |" r( c8 W- T
<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>
" {$ A: i% P+ J; J<P >酒债寻常行处有,人生七十古来稀。(杜甫《曲江》)<p></p></P>
8 o2 c. a z1 |! ]" N<P ><FONT face="Times New Roman">“</FONT>寻常<FONT face="Times New Roman">”</FONT>是<FONT face="Times New Roman">“</FONT>通常<FONT face="Times New Roman">”</FONT>之意,这里又借用<FONT face="Times New Roman">“</FONT>八尺为寻,倍寻为常<FONT face="Times New Roman">”</FONT>之义,与<FONT face="Times New Roman">“</FONT>七十<FONT face="Times New Roman">”</FONT>相对。<p></p></P>
]' c+ o/ t" f<P ><FONT face="Times New Roman">2.</FONT>借音构成对仗。例如:<p></p></P>
7 t7 Y$ u, _6 y7 `8 u<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>
8 c, \7 u1 H& I% h8 X0 t<P >事直皇天在,归迟白发生。<FONT face="Times New Roman">( </FONT>刘长卿《新安奉送穆谕德》<FONT face="Times New Roman">)<p></p></FONT></P>
6 l: s9 {+ C' L; }2 N<P ><FONT face="Times New Roman">“</FONT>皇<FONT face="Times New Roman">”</FONT>字,用的是<FONT face="Times New Roman">“</FONT>皇天<FONT face="Times New Roman">”</FONT>的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>皇<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,又借为<FONT face="Times New Roman">“</FONT>黄<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,与<FONT face="Times New Roman">“</FONT>白<FONT face="Times New Roman">”</FONT>相对。<p></p></P>* d" k4 b; {, V5 S& F) V
<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>, d$ H3 A! o8 b4 w7 `! E0 z
<P >山入白楼沙苑暮,潮生沧海野塘春。(元稹《寄乐天》)<p></p></P>3 i* a# n2 r. ~
<P ><FONT face="Times New Roman">“</FONT>沧<FONT face="Times New Roman">”</FONT>字,用的是<FONT face="Times New Roman">“</FONT>沧海<FONT face="Times New Roman">”</FONT>的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>沧<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,又借为<FONT face="Times New Roman">“</FONT>苍<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,与<FONT face="Times New Roman">“</FONT>白<FONT face="Times New Roman">”</FONT>相对。<FONT face="Times New Roman"> <p></p></FONT></P>% [8 t; T7 _! x1 I
<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P> |
|