|
|
<P >一、关于近体诗的定义<p></p></P>
2 g: N, Z. {5 q1 s( j k* `% u# y) ^<P >古体诗:唐代以后指区别于近体诗的一种诗体。这种诗体形成于汉魏六朝,有四言、五言、六言、七言、杂言诸种形式,句数没有限制,各句的字数也可以不齐,平仄和用韵都比较自由。也叫古诗或古风。<p></p></P>4 T; r4 n7 D7 k$ E1 p0 ^
<P >近体诗:唐代形成的律诗和绝句的通称(区别于古体诗),句数、字数和平仄、用韵等都有比较严格的规定。<p></p></P>/ s' F& X+ w6 v9 m' i, I8 a
<P >律诗:近体诗的一种,格律严密,故名。起源于南北朝,成熟于唐初。以八句为定格,分五言、七言两体,简称五律、七律。<p></p></P>; }% Y# H# O! H6 g
<P >排律:律诗的一种,又叫长律。就律诗定格加以铺排延长,故名。每首至少十句,有多至两百句以上者。分五言<FONT face="Times New Roman">-</FONT>七言。除句数外,其他方面与律诗相同。<p></p></P>
7 P$ A+ A* |7 ]<P >绝句:也叫<FONT face="Times New Roman">“</FONT>截句<FONT face="Times New Roman">”</FONT>、<FONT face="Times New Roman">“</FONT>断句<FONT face="Times New Roman">”</FONT>。狭义的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>绝句<FONT face="Times New Roman">”</FONT>指近体诗的一种,每首四句,分五言、七言两类。<p></p></P>. M8 o1 J2 Q2 W2 E6 Z. T
<P >广义的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>绝句<FONT face="Times New Roman">”</FONT>包括<FONT face="Times New Roman">“</FONT>古绝<FONT face="Times New Roman">”</FONT>和<FONT face="Times New Roman">“</FONT>律绝<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,前者属于古体诗的范畴,后者属于近体诗的范畴。<p></p></P>: a: i' E; F: J
<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>
8 h, Z n2 q' x1 @<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>
* g4 M) E: p9 L; M<P >二、近体诗的押韵<p></p></P>
# ]0 v. z! j/ w R9 B' a<P ><FONT face="Times New Roman">1</FONT>、押平声韵<p></p></P>
! B4 i1 z) f: u0 i4 [<P ><FONT face="Times New Roman">2</FONT>、句尾押韵,偶句押韵,首句可押韵也可不押韵(首句最后一字如果押韵就为平声,不押韵就为仄声,三、五、七句最后一字为仄)。<p></p></P> N9 i6 [+ B" H. ^$ }
<P ><FONT face="Times New Roman">3</FONT>、一韵到底,不能换韵。<p></p></P>8 O) \' V0 j: ~2 P" x8 o5 u! c
<P ><FONT face="Times New Roman">4</FONT>、不出韵(这指的是“平水韵”,有兴趣的请参考王力《古代汉语》,第四册,附录二,“诗韵常用字表”,清代周兆基《佩文诗韵释要》。)<p></p></P>
' Z* B. `+ b: B+ u; b( Z<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>
' J6 H2 t* f! j2 _<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>2 o6 `$ J/ u% b7 ^4 h
<P >三、近体诗的对仗<p></p></P>
* @* n& h8 f2 l<P >七言律诗和五、七言排律,除首联、尾联以外,各联都要求对仗;五、七言绝句(律绝),可对可不对。<p></p></P>
1 k7 [1 U5 v& R1 @4 f<P >关于近体诗对仗问题,下面讨论几个较为特殊的情况。<p></p></P>! l" @. a, ^) w* H3 X3 r
<P >(一)流水对<p></p></P>" {4 O1 h- K2 J0 P
<P >又叫<FONT face="Times New Roman">“</FONT>串对<FONT face="Times New Roman">”——</FONT>上下联相串成对,表示承接、条件、因果等关系,。这种对仗顺势而下,有如流水,故名。例如:<p></p></P>
# @' F% T* N/ }: ]; |5 n<P >欲穷千里目,更上一层楼。<p></p></P>1 T& I* \6 e- W: C1 N
<P >即从巴峡穿巫峡,便下襄阳向洛阳。<p></p></P>: A6 H7 T, B0 g5 H
<P >(二)借对<p></p></P>* m( o. M) p l& l; m1 ?# L# `
<P ><FONT face="Times New Roman">1.</FONT>利用多义的现象构成对仗<FONT face="Times New Roman">——</FONT>多义之字,在句中用的本是甲义,但同时借用其乙义来与另一字相对。例如:<p></p></P>1 @3 T" c# a' u: }) r
<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>5 \7 c B% Y F) h# T% y
<P >酒中堪累月,身外即浮云。(杜审言《秋夜宴临津郑明府宅》)<p></p></P>
% Z [% o- x" }7 h% x2 N<P ><FONT face="Times New Roman">“</FONT>月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>字,从句义上看,应是<FONT face="Times New Roman">“</FONT>年月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,这里又借用为<FONT face="Times New Roman">“</FONT>日月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>与<FONT face="Times New Roman">“</FONT>云<FONT face="Times New Roman">”</FONT>相对。<p></p></P>
3 c9 r2 v. d* j8 |, {1 L0 \" S9 O! J<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>) \+ K8 Y( y& d& ^4 m
<P >酒债寻常行处有,人生七十古来稀。(杜甫《曲江》)<p></p></P>( k2 c8 K7 b* `4 _6 q# r- h
<P ><FONT face="Times New Roman">“</FONT>寻常<FONT face="Times New Roman">”</FONT>是<FONT face="Times New Roman">“</FONT>通常<FONT face="Times New Roman">”</FONT>之意,这里又借用<FONT face="Times New Roman">“</FONT>八尺为寻,倍寻为常<FONT face="Times New Roman">”</FONT>之义,与<FONT face="Times New Roman">“</FONT>七十<FONT face="Times New Roman">”</FONT>相对。<p></p></P>
7 ?( J& k5 ]3 ^* e% n' @3 m<P ><FONT face="Times New Roman">2.</FONT>借音构成对仗。例如:<p></p></P>
1 l* e* o& S0 ~3 M7 w* h( S<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>
( R" [9 G9 N8 E9 b1 ]0 o<P >事直皇天在,归迟白发生。<FONT face="Times New Roman">( </FONT>刘长卿《新安奉送穆谕德》<FONT face="Times New Roman">)<p></p></FONT></P>" I- B9 L8 y& R3 a
<P ><FONT face="Times New Roman">“</FONT>皇<FONT face="Times New Roman">”</FONT>字,用的是<FONT face="Times New Roman">“</FONT>皇天<FONT face="Times New Roman">”</FONT>的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>皇<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,又借为<FONT face="Times New Roman">“</FONT>黄<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,与<FONT face="Times New Roman">“</FONT>白<FONT face="Times New Roman">”</FONT>相对。<p></p></P>
' V1 @9 v o1 ]$ ]0 i<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>
2 S1 T) w, V. _3 B- a7 {( ]; L<P >山入白楼沙苑暮,潮生沧海野塘春。(元稹《寄乐天》)<p></p></P>
$ u( q3 c: z- \1 f# t- U) o; G<P ><FONT face="Times New Roman">“</FONT>沧<FONT face="Times New Roman">”</FONT>字,用的是<FONT face="Times New Roman">“</FONT>沧海<FONT face="Times New Roman">”</FONT>的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>沧<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,又借为<FONT face="Times New Roman">“</FONT>苍<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,与<FONT face="Times New Roman">“</FONT>白<FONT face="Times New Roman">”</FONT>相对。<FONT face="Times New Roman"> <p></p></FONT></P>
8 f) k. u) D, F* \- o8 @! y<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P> |
|